چرا رود دره‌های تهران حیاتی هستند؟/ ضرورت حفاظت از زیرساخت‌های طبیعی پایتخت
چرا رود دره‌های تهران حیاتی هستند؟/ ضرورت حفاظت از زیرساخت‌های طبیعی پایتخت

رود دره‌ها؛ سپر دفاعی تهران در برابر سیلاب به گزارش پایگاه  خبری رصد۲۴  حسن عباس‌نژاد، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان تهران، رود دره‌هایی نظیر کن، فرحزاد، دربند، درکه و جاجرود، نقش کلیدی در کنترل رواناب‌ها و پیشگیری از سیلاب‌های شهری ایفا می‌کنند. هرگونه ساخت‌وساز غیرمجاز، دیوارکشی، تغییر مسیر آبراهه یا کاهش پوشش گیاهی در حریم […]

رود دره‌ها؛ سپر دفاعی تهران در برابر سیلاب

به گزارش پایگاه  خبری رصد24  حسن عباس‌نژاد، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان تهران، رود دره‌هایی نظیر کن، فرحزاد، دربند، درکه و جاجرود، نقش کلیدی در کنترل رواناب‌ها و پیشگیری از سیلاب‌های شهری ایفا می‌کنند. هرگونه ساخت‌وساز غیرمجاز، دیوارکشی، تغییر مسیر آبراهه یا کاهش پوشش گیاهی در حریم این رودها، ظرفیت طبیعی تهران را برای مدیریت بارش‌های شدید کاهش داده و ریسک سیلابی شدن پایتخت را افزایش می‌دهد.

نقشی فراتر از انتقال آب: اکوسیستم زنده تهران

رود دره‌های دامنه‌های جنوبی البرز، پیوندی حیاتی میان ارتفاعات و دشت‌های پیرامون ایجاد کرده‌اند. این پهنه‌ها به عنوان «کریدورهای اکولوژیک»، وظایف متعددی بر عهده دارند:

  • حفظ تنوع زیستی: فراهم کردن امکان جابه‌جایی و بقای گونه‌های گیاهی و جانوری.
  • تعدیل دمای شهر: کاهش اثر «جزیره حرارتی شهری» از طریق سایه‌اندازی و تبخیر و تعرق.
  • پایداری محیط زیستی: کمک به سازگاری تهران با تغییر الگوی بارش و گرمایش زمین.

انتقاد از رویکرد صرفاً سازه‌ای

یکی از چالش‌های اصلی در مدیریت شهری، نگاهِ صرفاً سازه‌ای به رود دره‌ها و تبدیل آن‌ها به کانال‌های بتنی انتقال آب است. عباس‌نژاد با انتقاد از این رویکرد تأکید می‌کند که چنین اقداماتی کارکردهای طبیعی رود دره‌ها را تضعیف می‌کند. جایگزین هوشمندانه، استفاده از راهکارهای مبتنی بر طبیعت (Nature-based Solutions) است که بر افزایش سطوح نفوذپذیر و حفظ پوشش گیاهی تمرکز دارد.

حفاظت به معنای توقف توسعه نیست

مفهوم حفاظت از رود دره‌ها به معنای ممنوعیت مطلق توسعه یا استفاده عمومی نیست؛ بلکه ساماندهی این پهنه‌ها باید با رعایت دقیق ظرفیت اکولوژیک، حریم آبراهه‌ها و استانداردهای زیست‌محیطی انجام شود.

نتیجه‌گیری:

صیانت از رود دره‌های تهران، سرمایه‌گذاری برای آینده است. این سرمایه‌های طبیعی با هدایت آب، ایجاد زیستگاه و تنظیم دما، تاب‌آوری پایتخت را در برابر بحران‌های آینده تضمین می‌کنند. مدیریت یکپارچه و هوشمندانه این پهنه‌ها، وظیفه‌ای است که نه تنها برای نسل امروز، بلکه برای نسل‌های آینده تهران ضروری است.